CÔNG TY VAY TIỀN CỔ ĐÔNG CÁ NHÂN LÃI SUẤT 0% CÓ BỊ ẤN ĐỊNH THUẾ KHI GIẢI CHẤP TÀI SẢN NGÂN HÀNG KHÔNG? (2026)

1. Công ty vay tiền cổ đông cá nhân lãi suất 0% để giải chấp tài sản có bị ấn định thuế không?

Đây là tình huống rất phổ biến trên thực tế, đặc biệt khi doanh nghiệp cần tiền gấp để:

• Giải chấp tài sản đang thế chấp tại ngân hàng;
• Tái cơ cấu khoản vay;
• Tránh bị xử lý tài sản bảo đảm.

Nhiều doanh nghiệp lựa chọn vay tiền cổ đông là cá nhân với lãi suất 0% để giảm chi phí tài chính. Tuy nhiên, câu hỏi đặt ra là: có bị cơ quan thuế ấn định thuế hay không?

2. Căn cứ pháp lý về ấn định thuế đối với giao dịch vay vốn

2.1. Nguyên tắc ấn định thuế

Theo khoản 2 Điều 49 Luật Quản lý thuế 2019, cơ quan thuế có quyền:

Ấn định số tiền thuế phải nộp hoặc ấn định từng yếu tố làm căn cứ tính thuế khi xác định nghĩa vụ thuế của người nộp thuế.

2.2. Trường hợp bị ấn định thuế do giao dịch không theo giá thị trường

Theo điểm đ khoản 1 Điều 50 Luật Quản lý thuế 2019:

Người nộp thuế bị ấn định thuế khi mua, bán, trao đổi và hạch toán giá trị giao dịch không theo giá trị giao dịch thông thường trên thị trường.

Việc cho vay vốn với lãi suất 0% được xem là không phù hợp với giá giao dịch thông thường, bởi trên thị trường tài chính, hoạt động cho vay luôn gắn với chi phí vốn.

3. Thu nhập từ việc cho công ty vay vốn có phải chịu thuế không?

3.1. Xác định loại thu nhập

Theo điểm a khoản 3 Điều 2 Thông tư 111/2013/TT-BTC:

Thu nhập từ đầu tư vốn là tiền lãi nhận được từ việc cho tổ chức, doanh nghiệp vay theo hợp đồng vay.

3.2. Thuế suất áp dụng

Theo Điều 10 Thông tư 111/2013/TT-BTC:

• Thuế suất thuế TNCN đối với thu nhập từ đầu tư vốn: 5% (thuế suất toàn phần);
• Thời điểm xác định thu nhập chịu thuế: thời điểm trả thu nhập.

Trường hợp lãi suất ghi nhận là 0%, cơ quan thuế có thể ấn định lại mức lãi vay phù hợp với thị trường để làm căn cứ tính thuế TNCN.

4. Vay cổ đông cá nhân lãi suất 0% có bị ấn định thuế không?

→ CÓ RỦI RO BỊ ẤN ĐỊNH THUẾ, bởi:

• Giao dịch cho vay không theo giá thị trường;
• Cổ đông là cá nhân phát sinh thu nhập từ đầu tư vốn;
• Cơ quan thuế có quyền ấn định lãi vay để tính thuế TNCN 5%.

⚠️ Dù mục đích vay là để giải chấp tài sản ngân hàng, bản chất pháp lý của giao dịch vay vốn không thay đổi.

5. Cổ đông sở hữu cổ phần ưu đãi cổ tức có những quyền gì?

Theo Điều 117 Luật Doanh nghiệp 2020, cổ đông sở hữu cổ phần ưu đãi cổ tức có các quyền sau:

• Nhận cổ tức với mức cao hơn hoặc ổn định so với cổ phần phổ thông;
• Nhận phần tài sản còn lại tương ứng tỷ lệ sở hữu khi công ty giải thể hoặc phá sản;
• Có các quyền khác như cổ đông phổ thông, trừ quyền biểu quyết, dự họp ĐHĐCĐ, đề cử nhân sự quản lý (trừ trường hợp luật có quy định khác).

Đây là loại cổ phần ưu tiên về lợi ích tài chính nhưng hạn chế quyền quản trị.

6. Các trường hợp cơ quan thuế được ấn định thuế từ 01/7/2026

Theo khoản 2 Điều 24 Luật Quản lý thuế 2025 (áp dụng từ 01/7/2026), cơ quan thuế được ấn định thuế khi người nộp thuế:

• Không đăng ký thuế, không khai thuế hoặc khai không đầy đủ;
• Không xác định được căn cứ tính thuế;
• Không phản ánh trung thực số liệu kế toán;
• Không xuất trình sổ sách, hóa đơn, chứng từ;
• Không chấp hành quyết định kiểm tra thuế;
• Kê khai giao dịch không theo giá trị thị trường làm giảm nghĩa vụ thuế;
• Sử dụng chứng từ không phản ánh đúng bản chất giao dịch;
• Thực hiện giao dịch không đúng bản chất kinh tế nhằm mục đích tránh hoặc giảm thuế;
• Vi phạm quy định về giao dịch liên kết.

7. Lưu ý thực tiễn cho doanh nghiệp khi vay tiền cổ đông (2026)

Để giảm rủi ro bị ấn định thuế, doanh nghiệp nên:

• Xác lập lãi suất vay hợp lý (có thể thấp nhưng không nên bằng 0%);
• Lập hợp đồng vay vốn rõ ràng, có thời hạn, mục đích vay;
• Hạch toán kế toán đầy đủ;
• Khấu trừ và kê khai thuế TNCN 5% nếu phát sinh lãi vay;
• Có hồ sơ chứng minh tính hợp lý của giao dịch khi bị kiểm tra thuế.

8. Dịch vụ tư vấn thuế – kế toán khi doanh nghiệp vay vốn cổ đông

DHtaxlaw cung cấp dịch vụ:

• Tư vấn cấu trúc vay vốn cổ đông đúng luật – hạn chế rủi ro thuế;
• Soạn thảo hợp đồng vay vốn phù hợp thực tiễn;
• Tư vấn lãi suất an toàn khi thanh tra, kiểm tra thuế;
• Kê khai, khấu trừ và quyết toán thuế TNCN từ đầu tư vốn;
• Dịch vụ kế toán – thuế trọn gói cho doanh nghiệp.

Kết luận

Việc công ty vay tiền cổ đông cá nhân với lãi suất 0%, dù nhằm mục đích giải chấp tài sản ngân hàng, vẫn tiềm ẩn nguy cơ bị ấn định thuế do không phù hợp với nguyên tắc giao dịch theo giá thị trường. Từ 01/7/2026, quyền ấn định thuế của cơ quan thuế được mở rộng, doanh nghiệp càng cần chủ động kiểm soát rủi ro pháp lý – thuế.

Để nhận báo giá cụ thể về dịch vụ quý khách hàng vui lòng liên hệ với chúng tôi theo thông tin sau:

CÔNG TY TNHH TƯ VẤN LUẬT THIÊN THỦY (DHTAXLAW)

Địa chỉ: 80/35 Đường số 3, Phường Thông Tây Hội, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam

Điện thoại: 0911732048

Email: dhtaxlaw@dhtaxlaw.com.vn

>> Tìm hiểu chi tiết: Dịch vụ kế toán cho công ty Việt Nam

>> Tìm hiểu chi tiết: Dịch vụ kế toán cho công ty nước ngoài 

>> Tìm hiểu chi tiết: Dịch vụ kế toán cho hộ kinh doanh

>> Tìm hiểu chi tiết: Dịch vụ thành lập công ty Việt Nam

>> Tìm hiểu chi tiết: Dịch vụ thành lập công ty vốn Nước ngoài