MUA HÀNG TRÊN 5 TRIỆU TRẢ CHẬM CÓ BẮT BUỘC PHẢI CÓ HỢP ĐỒNG KHÔNG? QUY ĐỊNH MỚI NHẤT

Từ năm 2025–2026, quy định về điều kiện để khoản chi được trừ khi tính thuế thu nhập doanh nghiệp có nhiều thay đổi đáng chú ý, đặc biệt liên quan đến thanh toán không dùng tiền mặt và hồ sơ chứng từ đi kèm.

Một trong những vấn đề được nhiều doanh nghiệp quan tâm là: mua hàng hóa, dịch vụ trên 5 triệu đồng/lần nhưng chưa thanh toán (trả chậm) thì có bắt buộc phải có hợp đồng hay không?

Bài viết dưới đây sẽ làm rõ quy định mới nhất theo Thông tư 20/2026/TT-BTC và các văn bản liên quan, giúp doanh nghiệp tránh rủi ro khi quyết toán thuế.

1. Mua hàng trên 5 triệu trả chậm có bắt buộc phải có hợp đồng không?

✔ Câu trả lời: CÓ

Theo quy định tại Thông tư 20/2026/TT-BTC:

???? Trường hợp mua hàng hóa, dịch vụ từng lần từ 05 triệu đồng trở lên mà chưa thanh toán tại thời điểm ghi nhận chi phí, doanh nghiệp vẫn được tính vào chi phí được trừ nếu đáp ứng đủ hồ sơ, bao gồm:

• Có hợp đồng mua bán hàng hóa, dịch vụ 
• Có biên bản bàn giao hàng hóa, dịch vụ 
• Khi thanh toán phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt 

Như vậy:
➡ Nếu trả chậm → bắt buộc phải có hợp đồng
➡ Nếu không có hợp đồng → có nguy cơ bị loại chi phí khi tính thuế TNDN

2. Điều kiện để khoản chi được tính vào chi phí hợp lệ

Căn cứ Nghị định 320/2025/NĐ-CP và Luật Thuế TNDN 2025:

Một khoản chi được trừ phải đáp ứng:

2.1. Chi phí thực tế phát sinh

Liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp

2.2. Có đầy đủ hóa đơn, chứng từ hợp lệ

2.3. Thanh toán không dùng tiền mặt

Áp dụng với:

Khoản chi từ 5 triệu đồng/lần trở lên

3. Quy định về thanh toán không dùng tiền mặt

Theo Nghị định 181/2025/NĐ-CP:

• Thanh toán phải qua chuyển khoản, ngân hàng hoặc phương thức không dùng tiền mặt 
• Không chấp nhận việc nộp tiền mặt vào tài khoản bên bán để hợp thức hóa 

Đặc biệt với trường hợp trả chậm:

• Chưa đến hạn thanh toán → vẫn được ghi nhận chi phí 
• Đến hạn mà không có chứng từ chuyển khoản → phải điều chỉnh giảm chi phí hoặc thuế GTGT đầu vào 

4. Có được chia nhỏ hóa đơn dưới 5 triệu để “né” chuyển khoản không?

❌ Câu trả lời: KHÔNG

Theo hướng dẫn tại Nghị định 320/2025/NĐ-CP và thực tiễn quản lý thuế:

Nếu doanh nghiệp cố tình chia nhỏ thanh toán để tránh quy định chuyển khoản:

• Cơ quan thuế có quyền xác định lại bản chất giao dịch 
• Toàn bộ khoản chi có thể bị loại khỏi chi phí được trừ 

Ví dụ: Một hóa đơn 20 triệu nhưng chia thành 4 lần trả tiền mặt → vẫn bị coi là 1 giao dịch 20 triệu

5. Quy định về chi lương trên 5 triệu có được trả tiền mặt không?

Theo hướng dẫn từ cơ quan thuế:

• Chi lương vẫn phải có chứng từ thanh toán hợp lệ 
• Nếu không có chứng từ → không được tính vào chi phí được trừ 

Trường hợp cố tình chia nhỏ để trả tiền mặt:

• Có thể bị truy thu thuế và xử phạt

6. Thu nhập chịu thuế và bù trừ thu nhập theo quy định mới

Theo Điều 6 Nghị định 320/2025/NĐ-CP:

• Doanh nghiệp được bù trừ lãi – lỗ giữa các hoạt động kinh doanh 
• Trừ một số hoạt động đặc thù như: 
  • Chuyển nhượng bất động sản 
  • Dự án đầu tư 
  • Khoáng sản 

Lưu ý:
Một số khoản thu nhập phải kê khai riêng, không được bù trừ.

7. Giới thiệu dịch vụ

Việc áp dụng đúng quy định về chứng từ, hợp đồng và thanh toán là yếu tố quan trọng giúp doanh nghiệp tránh rủi ro khi thanh tra thuế.

Chúng tôi cung cấp dịch vụ:

• Tư vấn điều kiện chi phí được trừ theo quy định mới 
• Rà soát hồ sơ kế toán, hóa đơn, hợp đồng  
• Hỗ trợ xây dựng quy trình thanh toán hợp lệ 
• Tư vấn xử lý rủi ro khi bị truy thu thuế 
• Đại diện làm việc với cơ quan thuế 

Cam kết:

✔ Đúng quy định pháp luật mới nhất
✔ Giảm thiểu rủi ro bị loại chi phí
✔ Hỗ trợ nhanh chóng – chuyên sâu

Liên hệ ngay để được tư vấn miễn phí và tối ưu chi phí thuế cho doanh nghiệp!

Kết luận

Theo quy định mới nhất tại Thông tư 20/2026/TT-BTC:

Mua hàng từ 5 triệu đồng trở lên mà trả chậm → bắt buộc phải có hợp đồng để được tính vào chi phí hợp lệ.

Doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý:

• Không chia nhỏ giao dịch để né quy định  
• Bắt buộc thanh toán không dùng tiền mặt  
• Chuẩn bị đầy đủ hồ sơ chứng từ 

Việc tuân thủ đúng quy định sẽ giúp doanh nghiệp tránh rủi ro pháp lý và tối ưu chi phí thuế hiệu quả.

Liên hệ ngay với đội ngũ chuyên gia của DHtaxlaw – Chúng tôi luôn đồng hành cùng bạn trong mọi quyết định tài chính và pháp lý.

Để nhận báo giá cụ thể về dịch vụ quý khách hàng vui lòng liên hệ với chúng tôi theo thông tin sau:

CÔNG TY TNHH TƯ VẤN LUẬT THIÊN THỦY (DHTAXLAW)

Địa chỉ: Tòa nhà MORITZ, Số 140 Nguyễn Văn Khối, Phường Thông Tây Hội, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam

Điện thoại: 0911732048

Email: dhtaxlaw@dhtaxlaw.com.vn

>> Tìm hiểu chi tiết: Dịch vụ kế toán cho công ty Việt Nam

>> Tìm hiểu chi tiết: Dịch vụ kế toán cho công ty nước ngoài 

>> Tìm hiểu chi tiết: Dịch vụ kế toán cho hộ kinh doanh

>> Tìm hiểu chi tiết: Dịch vụ thành lập công ty Việt Nam

>> Tìm hiểu chi tiết: Dịch vụ thành lập công ty vốn Nước ngoài