THÀNH LẬP CÔNG TY VIỆT NAM
Bạn đang có ý tưởng kinh doanh nhưng chưa biết cách thành lập công ty và bối rối trước những thủ tục hành chính phức tạp? Đừng lo, DHtaxlaw sẽ là người bạn đồng hành đáng tin cậy trong hành trình khởi nghiệp của bạn.
Trong quá trình hoạt động tại Việt Nam, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI) cần tuân thủ các quy định về giấy phép kinh doanh, điều kiện hoạt động tại cơ sở bán lẻ và nghĩa vụ báo cáo với cơ quan có thẩm quyền. Nếu vi phạm những yêu cầu pháp lý liên quan, doanh nghiệp có thể đối mặt với việc bị thu hồi Giấy phép lập cơ sở bán lẻ.
Nghị định 342/2026/NĐ-CP được ban hành ngày 03/09/2026, quy định về hoạt động mua bán hàng hóa và các hoạt động liên quan trực tiếp đến mua bán hàng hóa của nhà đầu tư nước ngoài, tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài tại Việt Nam. Nghị định có hiệu lực từ ngày 18/10/2026.
Vậy Giấy phép lập cơ sở bán lẻ của doanh nghiệp FDI bị thu hồi trong những trường hợp nào? Trình tự thu hồi được thực hiện ra sao và cơ quan nào có thẩm quyền giải quyết? Bài viết dưới đây của DHtaxlaw sẽ phân tích các nội dung chính theo Điều 42 và Điều 8 Nghị định 342/2026/NĐ-CP.
1. Các trường hợp thu hồi Giấy phép lập cơ sở bán lẻ của doanh nghiệp FDI
Theo khoản 2 Điều 42 Nghị định 342/2026/NĐ-CP, Giấy phép lập cơ sở bán lẻ có thể bị thu hồi khi thuộc một trong các trường hợp được quy định tại điều khoản này.
1.1. Giấy phép kinh doanh hoặc giấy tờ pháp lý của dự án bị thu hồi
Giấy phép lập cơ sở bán lẻ có thể bị thu hồi nếu Giấy phép kinh doanh của tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài, Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư hoặc giấy tờ có giá trị pháp lý tương đương của dự án lập cơ sở bán lẻ bị thu hồi.
Đây là trường hợp doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý vì tình trạng pháp lý của giấy phép kinh doanh hoặc dự án có liên quan trực tiếp đến việc duy trì hoạt động của cơ sở bán lẻ.
1.2. Hồ sơ đề nghị cấp phép có nội dung kê khai giả mạo
Cơ quan có thẩm quyền có thể thu hồi Giấy phép lập cơ sở bán lẻ nếu phát hiện nội dung kê khai trong hồ sơ đề nghị cấp, cấp lại, điều chỉnh hoặc gia hạn giấy phép là giả mạo.
Do đó, doanh nghiệp cần kiểm tra tính chính xác và thống nhất của các thông tin, tài liệu trong hồ sơ trước khi nộp. Việc cung cấp thông tin trung thực giúp hạn chế rủi ro pháp lý trong quá trình cấp phép và vận hành cơ sở bán lẻ.
1.3. Không có Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư sau 12 tháng và không báo cáo
Đối với trường hợp pháp luật yêu cầu phải có Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư cho dự án lập cơ sở bán lẻ, doanh nghiệp có thể bị thu hồi giấy phép nếu sau 12 tháng kể từ ngày được cấp Giấy phép lập cơ sở bán lẻ vẫn chưa có Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư và không báo cáo cơ quan cấp giấy phép.
Doanh nghiệp cần theo dõi tiến độ hoàn thiện hồ sơ đầu tư và thực hiện nghĩa vụ báo cáo theo quy định, tránh để tình trạng thiếu giấy tờ kéo dài mà không thông báo cho cơ quan có thẩm quyền.
1.4. Không có Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư sau 24 tháng
Một trường hợp khác được quy định tại khoản 2 Điều 42 là doanh nghiệp không có Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư đối với dự án thuộc trường hợp bắt buộc phải có giấy chứng nhận này sau 24 tháng kể từ ngày được cấp Giấy phép lập cơ sở bán lẻ.
Khác với trường hợp nêu tại mục 1.3, căn cứ được đề cập ở đây là việc không có Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư sau thời hạn 24 tháng. Doanh nghiệp cần đối chiếu đúng trường hợp áp dụng để xác định nghĩa vụ và rủi ro pháp lý của mình.
1.5. Cơ sở bán lẻ ngừng hoạt động quá 12 tháng mà không báo cáo
Giấy phép có thể bị thu hồi nếu cơ sở bán lẻ ngừng hoạt động quá 12 tháng nhưng doanh nghiệp không báo cáo cơ quan cấp giấy phép.
Khi dự kiến tạm ngừng hoặc phát sinh tình trạng ngừng hoạt động kéo dài, doanh nghiệp nên rà soát nghĩa vụ thông báo, báo cáo và các thủ tục liên quan để bảo đảm tuân thủ quy định hiện hành.
1.6. Không thực hiện chế độ báo cáo định kỳ trong 24 tháng liên tiếp
Theo tài liệu được dẫn chiếu tại khoản 2 Điều 42, doanh nghiệp có thể bị thu hồi Giấy phép lập cơ sở bán lẻ nếu không thực hiện chế độ báo cáo định kỳ theo điểm a khoản 1 Điều 38 Nghị định 342/2026/NĐ-CP trong 24 tháng liên tiếp.
Nghĩa vụ báo cáo là nội dung doanh nghiệp cần đưa vào quy trình quản trị và tuân thủ nội bộ. Việc theo dõi thời hạn, lưu trữ báo cáo và kiểm tra tình trạng nộp hồ sơ giúp hạn chế nguy cơ bỏ sót nghĩa vụ.
1.7. Không gửi báo cáo, tài liệu hoặc giải trình theo yêu cầu
Trường hợp doanh nghiệp không gửi báo cáo, tài liệu hoặc văn bản giải trình theo điểm b khoản 1 Điều 38 Nghị định 342/2026/NĐ-CP sau 03 tháng kể từ ngày hết thời hạn được yêu cầu, giấy phép có thể bị thu hồi theo quy định.
Doanh nghiệp cần theo dõi các yêu cầu bằng văn bản từ cơ quan có thẩm quyền, xác định thời hạn phản hồi và chuẩn bị nội dung giải trình cùng tài liệu liên quan đúng hạn.
1.8. Bị xử phạt vi phạm hành chính đến 03 lần trong 12 tháng
Trường hợp doanh nghiệp bị xử phạt vi phạm hành chính đến 03 lần trong thời gian 12 tháng do vi phạm nội dung hoạt động mua bán hàng hóa được ghi nhận trong Giấy phép lập cơ sở bán lẻ, giấy phép có thể bị thu hồi theo khoản 2 Điều 42.
Vì vậy, doanh nghiệp cần bảo đảm hoạt động thực tế tại cơ sở bán lẻ phù hợp với nội dung đã được cấp phép, đồng thời rà soát các yêu cầu pháp lý áp dụng đối với hoạt động kinh doanh của mình.
2. Trình tự thu hồi Giấy phép lập cơ sở bán lẻ theo Nghị định 342/2026/NĐ-CP
Khoản 3 Điều 42 Nghị định 342/2026/NĐ-CP quy định trình tự xử lý theo từng nhóm trường hợp. Không phải mọi trường hợp thu hồi đều áp dụng cùng một quy trình.
2.1. Trường hợp giấy phép kinh doanh hoặc giấy tờ pháp lý của dự án bị thu hồi
Khi Giấy phép kinh doanh của tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài, Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư hoặc giấy tờ có giá trị pháp lý tương đương của dự án lập cơ sở bán lẻ bị thu hồi, cơ quan cấp giấy phép ban hành Quyết định thu hồi Giấy phép lập cơ sở bán lẻ theo Mẫu số 19 tại Phụ lục ban hành kèm theo Nghị định 342/2026/NĐ-CP.
2.2. Trường hợp hồ sơ có nội dung kê khai giả mạo
Đối với trường hợp thông tin kê khai giả mạo, cách xử lý được quy định riêng. Cơ quan cấp giấy phép ban hành Quyết định hủy bỏ những nội dung của Giấy phép lập cơ sở bán lẻ được điều chỉnh trên cơ sở thông tin giả mạo theo Mẫu số 18.
Đồng thời, cơ quan có thẩm quyền ghi nhận lại các nội dung đã được cấp phép trước đó và thông báo cho cơ quan có thẩm quyền để xử lý theo quy định pháp luật.
Như vậy, đối với trường hợp này, thủ tục được mô tả trong Nghị định tập trung vào việc hủy bỏ nội dung điều chỉnh có căn cứ từ thông tin giả mạo và khôi phục nội dung được cấp phép trước đó; không nên đồng nhất với quy trình thu hồi áp dụng cho tất cả trường hợp khác.
2.3. Trường hợp vi phạm về Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư, ngừng hoạt động hoặc nghĩa vụ báo cáo
Nhóm trường hợp này bao gồm:
Đối với các trường hợp nêu trên, cơ quan cấp giấy phép gửi văn bản yêu cầu tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài giải trình bằng văn bản về lý do vi phạm và quy định rõ thời hạn giải trình.
Sau 14 ngày làm việc kể từ ngày hết thời hạn giải trình, nếu cơ quan cấp giấy phép không nhận được văn bản giải trình hoặc nội dung giải trình không thỏa đáng, cơ quan cấp giấy phép ban hành Quyết định thu hồi Giấy phép lập cơ sở bán lẻ theo Mẫu số 19 tại Phụ lục Nghị định 342/2026/NĐ-CP.
Doanh nghiệp cần lưu ý thời hạn giải trình được xác định trong văn bản yêu cầu của cơ quan cấp giấy phép. Mốc 14 ngày làm việc được tính từ ngày hết thời hạn giải trình, không phải mặc nhiên tính từ ngày doanh nghiệp nhận được văn bản yêu cầu.
2.4. Trường hợp bị xử phạt vi phạm hành chính đến 03 lần trong 12 tháng
Nếu doanh nghiệp thuộc trường hợp bị xử phạt vi phạm hành chính đến 03 lần trong thời gian 12 tháng do vi phạm nội dung hoạt động mua bán hàng hóa được ghi nhận trong giấy phép, cơ quan cấp giấy phép ban hành quyết định thu hồi.
Theo khoản 3 Điều 42, quyết định thu hồi được ban hành trong thời hạn 14 ngày làm việc kể từ ngày quyết định xử phạt vi phạm hành chính lần thứ ba có hiệu lực.
Doanh nghiệp cần quản lý hồ sơ xử phạt, xác định nội dung vi phạm và thời điểm quyết định xử phạt có hiệu lực để đánh giá nghĩa vụ tuân thủ và nguy cơ ảnh hưởng đến giấy phép.
3. Cơ quan nào có thẩm quyền thu hồi Giấy phép lập cơ sở bán lẻ?
Theo Điều 8 Nghị định 342/2026/NĐ-CP, thẩm quyền được phân định theo địa điểm đặt trụ sở chính hoặc địa điểm đặt cơ sở bán lẻ của tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài.
Cụ thể:
Như vậy, đối với việc thu hồi Giấy phép lập cơ sở bán lẻ, doanh nghiệp cần xác định địa phương nơi cơ sở bán lẻ được đặt để xác định cơ quan có thẩm quyền theo quy định.
4. Doanh nghiệp FDI cần lưu ý gì để hạn chế nguy cơ bị thu hồi giấy phép?
Từ các trường hợp được quy định tại Điều 42 Nghị định 342/2026/NĐ-CP, doanh nghiệp nên chú trọng một số công việc sau:
Các biện pháp trên giúp doanh nghiệp chủ động quản lý nghĩa vụ tuân thủ. Khi phát sinh nguy cơ bị thu hồi giấy phép, doanh nghiệp cần kiểm tra căn cứ pháp lý và hồ sơ thực tế để xác định hướng xử lý phù hợp.
5. Dịch vụ xin giấy phép kinh doanh cho doanh nghiệp FDI tại DHtaxlaw
Việc xin cấp và duy trì hiệu lực giấy phép kinh doanh đòi hỏi doanh nghiệp theo dõi điều kiện hoạt động, hồ sơ pháp lý và các nghĩa vụ báo cáo theo quy định. DHtaxlaw hỗ trợ doanh nghiệp FDI rà soát nhu cầu cấp phép và tư vấn các thủ tục liên quan, bao gồm:
Phạm vi dịch vụ được xác định theo hoạt động thực tế, giấy phép doanh nghiệp đã có và quy định pháp luật liên quan. Không phải mọi doanh nghiệp FDI đều phải xin tất cả các loại giấy phép nêu trên.
Kết luận
Theo khoản 2 Điều 42 Nghị định 342/2026/NĐ-CP, Giấy phép lập cơ sở bán lẻ của doanh nghiệp FDI có thể bị thu hồi trong 8 nhóm trường hợp, bao gồm giấy phép hoặc giấy tờ pháp lý của dự án bị thu hồi, hồ sơ kê khai giả mạo, không đáp ứng yêu cầu về Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư, ngừng hoạt động không báo cáo, vi phạm nghĩa vụ báo cáo và bị xử phạt vi phạm hành chính nhiều lần theo quy định.
Trình tự thu hồi được áp dụng tùy từng trường hợp; trong đó có trường hợp cơ quan cấp giấy phép yêu cầu giải trình trước khi ra quyết định. Theo Điều 8, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh nơi doanh nghiệp FDI đặt cơ sở bán lẻ là cơ quan có thẩm quyền thu hồi Giấy phép lập cơ sở bán lẻ.
Nghị định 342/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 18/10/2026. Doanh nghiệp cần đối chiếu quy định áp dụng tại thời điểm phát sinh sự việc và chủ động thực hiện nghĩa vụ pháp lý để hạn chế rủi ro đối với giấy phép đang sử dụng.
CÔNG TY TNHH TƯ VẤN LUẬT THIÊN THỦY (DHTAXLAW)
Địa chỉ: Tòa nhà MORITZ, Số 140 Nguyễn Văn Khối, Phường Thông Tây Hội, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam
Điện thoại: 0911732048
Email: dhtaxlaw@dhtaxlaw.com.vn
>> Tìm hiểu chi tiết: Dịch vụ xin Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư
>> Tìm hiểu chi tiết: Dịch vụ thành lập công ty vốn nước ngoài
>> Tìm hiểu chi tiết: Dịch vụ thành lập công ty Việt Nam
>> Tìm hiểu chi tiết: Dịch vụ thành lập hộ kinh doanh
